Botox và Filler: khi nào nên dùng cái nào? Bác sỹ BonBoz giải thích

Nên dùng Botox khi vấn đề của bạn là nếp nhăn hình thành do chuyển động cơ (biểu cảm), và nên dùng Filler khi vấn đề là thiếu thể tích ở vùng bị hõm hoặc chảy xệ — nhưng lựa chọn chính xác cần bác sỹ khám trực tiếp, vì nhiều trường hợp không đơn giản như vậy. Botox và filler hay được nhắc chung trong một câu, kiểu như hai lựa chọn thay thế cho nhau, nhưng thực ra chúng giải quyết hai vấn đề khác nhau, và việc dùng nhầm không chỉ là lãng phí — nó còn có thể cho kết quả không như bạn muốn.

Bài này giải thích khác biệt cơ bản, để bạn biết mình nên hỏi bác sỹ điều gì.

Hai thứ, hai cơ chế khác nhau

Botulinum toxin — cái mà mọi người quen gọi là botox — tác động lên hoạt động của cơ. Nói đơn giản, nó làm giảm hoạt động co của nhóm cơ được tiêm. Vì vậy nó thường được chỉ định cho những nếp nhăn hình thành do biểu cảm: nhăn khi cau mày, khi cười, khi nhướn trán.

Chất làm đầy (filler) thì làm việc khác hẳn: nó bù thể tích cho những vùng bị hõm, bị thiếu đầy đặn. Nó không liên quan gì tới hoạt động của cơ.

Từ đó suy ra một nguyên tắc đơn giản: nếu vấn đề của bạn đến từ chuyển động, hướng xử lý thiên về botulinum toxin. Nếu vấn đề đến từ thiếu thể tích, hướng xử lý thiên về chất làm đầy.

Nhưng thực tế thì phức tạp hơn thế

Nguyên tắc trên hữu ích để hiểu, nhưng không đủ để bạn tự quyết định. Vì hai lý do.

Thứ nhất, nhiều trường hợp không chỉ có một vấn đề. Một vùng có thể vừa có nếp nhăn do biểu cảm, vừa có tình trạng mất thể tích. Có trường hợp bác sỹ chỉ định một loại, có trường hợp phối hợp — nhưng điều này do bác sỹ quyết định sau khi khám, không phải chọn theo gói.

Thứ hai, có những trường hợp cả hai đều không phải câu trả lời. Nếu vấn đề của bạn thực chất là da đã chùng nhiều, thì tiêm không giải quyết được — và một bác sỹ trung thực sẽ nói thẳng điều đó với bạn thay vì cứ tiêm.

Đây là lý do bước khám không thể bỏ qua. Bạn đến với một mong muốn; việc của bác sỹ là xác định mong muốn đó có tương ứng với can thiệp nào hay không.

"Không phẫu thuật" không có nghĩa là "không cần bác sỹ"

Đây là phần chúng tôi muốn nhấn mạnh nhất.

Vì không có dao kéo, nhiều người xem nhẹ nhóm can thiệp này và làm ở những nơi không đủ điều kiện y tế — spa, salon, thậm chí tại nhà theo lịch hẹn của một người quen.

Nhưng đây vẫn là thuốc và vật liệu được đưa vào cơ thể bạn. Nguồn gốc sản phẩm, chỉ định đúng, kỹ thuật tiêm và điều kiện vô khuẩn đều quan trọng như nhau. Ngoài bầm và sưng tại chỗ, còn có rủi ro ít gặp nhưng nghiêm trọng hơn — đặc biệt với filler là nguy cơ tắc mạch. Đây là dấu hiệu tắc mạch cần báo bác sỹ NGAY: da vùng tiêm trắng bệch, sờ lạnh, sưng to hoặc tím tái bất thường, hoặc đau dữ dội không giảm sau 24 giờ — nhất là khi thực hiện bởi người không phải bác sỹ hoặc ở nơi không có đủ điều kiện xử lý khi có sự cố.

Việc thực hiện tại phòng khám được cấp phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh không phải là chuyện hình thức. Nó là điều kiện để khi có tình huống bất thường thì có người và có phương tiện xử lý ngay.

Những gì bạn có quyền hỏi trước khi tiêm

Bạn không cần ngại khi hỏi những câu này. Ở bất kỳ cơ sở nào, đây là quyền của bạn:

1. Người tiêm cho tôi là ai, có phải bác sỹ không?
2. Sản phẩm sẽ dùng là gì? Bạn có quyền yêu cầu xem thông tin sản phẩm, tên, hạn dùng, giấy tờ liên quan trước khi thực hiện.
3. Vì sao lại chọn loại này cho vấn đề của tôi?
4. Tiêm vào những vùng nào, và vì sao?
5. Kết quả hợp lý tôi có thể trông đợi là gì, và cái gì nằm ngoài khả năng?
6. Có rủi ro gì, và nếu xảy ra thì xử lý thế nào?
7. Tôi cần tránh những gì sau khi tiêm?

Nếu ở đâu đó bạn bị từ chối cung cấp những thông tin này, hoặc bị hối thúc quyết định ngay, đó là dấu hiệu bạn nên cân nhắc lại.

Ai không nên thực hiện

Có những trường hợp chống chỉ định hoặc cần trì hoãn. Một số tình huống thường gặp:

• Đang mang thai hoặc cho con bú.
• Có tình trạng nhiễm trùng ở vùng định tiêm.
• Có tiền sử dị ứng với thành phần liên quan.
• Đang có bệnh lý hoặc dùng thuốc cần cân nhắc.

Bác sỹ sẽ xác định điều này ở bước khám, nên bạn hãy khai đầy đủ về tiền sử dị ứng, bệnh lý và thuốc đang dùng. Phần này không phải thủ tục — nó ảnh hưởng trực tiếp tới việc bạn có được chỉ định thực hiện hay không.

Về chuyện "mặt bị đơ"

Nỗi lo phổ biến nhất khi nhắc tới botulinum toxin là gương mặt trông thiếu tự nhiên, cười không được như trước.

Tình trạng này thường liên quan tới liều lượng và vị trí tiêm không phù hợp với từng người. Đó chính là lý do việc này phải do bác sỹ khám và chỉ định, chứ không phải chọn theo gói hay theo số đơn vị mà người quen của bạn từng tiêm. Cùng một liều trên hai người khác nhau có thể cho hai kết quả rất khác nhau.

Kết quả giữ được bao lâu?

Cần nói rõ ngay từ đầu: các can thiệp nội khoa đều có thời gian duy trì hữu hạn. Đây không phải là làm một lần rồi xong.

Thời gian này khác nhau tuỳ loại sản phẩm, vùng tiêm và cơ địa mỗi người. Bác sỹ sẽ nói khoảng thời gian dự kiến cho đúng loại và vùng bạn thực hiện, cùng thời điểm nên quay lại kiểm tra. Nếu ai đó cam kết với bạn một con số chính xác áp cho mọi người, con số đó là marketing.

Quy trình tại BonBoz

1. Khám và xác định vấn đề. Bác sỹ xem bạn đang bận tâm điều gì — nếp nhăn động, vùng hõm, hay đường nét chưa cân đối.
2. Kiểm tra chống chỉ định. Tiền sử dị ứng, bệnh lý, thuốc đang dùng, tình trạng mang thai hoặc cho con bú.
3. Tư vấn phương án. Bác sỹ giải thích nên dùng gì, ở vùng nào, vì sao, và báo chi phí. Nếu tiêm không giải quyết được vấn đề của bạn, bác sỹ nói rõ.
4. Xác nhận sản phẩm. Bạn được biết sản phẩm sẽ dùng trước khi thực hiện.
5. Thực hiện. Bác sỹ trực tiếp thực hiện tại phòng khám theo nguyên tắc vô khuẩn.
6. Theo dõi sau thủ thuật. Bạn được theo dõi tại phòng khám trước khi ra về và được hướng dẫn những việc cần tránh trong những giờ đầu.
7. Hẹn kiểm tra lại. Bác sỹ hẹn bạn quay lại để đánh giá khi thuốc đã phát huy tác dụng đầy đủ.

Chi phí

Chi phí phụ thuộc vào loại sản phẩm, vùng tiêm và lượng cần dùng cho đúng chỉ định của bạn — nên không có mức giá chung. Sau khi khám, bác sỹ báo chi phí rõ ràng cho phương án của bạn trước khi bạn quyết định.

Nếu bạn đang phân vân giữa hai lựa chọn, cách nhanh nhất để hết phân vân là đến khám và hỏi. Có thể câu trả lời là một trong hai, có thể là cả hai, và cũng có thể là chưa cần làm gì cả.

Phòng khám Thẩm mỹ và Da liễu BonBoz — 66–68 Võ Văn Tần, Phường Xuân Hòa, TP.HCM.

Nội dung được đội ngũ bác sỹ chuyên môn BonBoz Clinic biên soạn và kiểm duyệt.